Rasomschrijving: Akhal Teke

De Akhal Teke: het gouden paard uit het Oosten

Oorsprong Het Akhal Tekepaard komt voort uit de zuidelijke regio van de tegenwoordige staat Turkmenistan, ten noorden van Iran. Het moderne paard stamt direct af van de Przewalski’s en Tarpans. Ze werden eeuwenlang in isolement gefokt en gebruikt door Turkmeense nomadenstammen, tegenwoordig zijn er stoeterijen in alle zuidelijke provincies van de voormalige Sovjet-Unie. Dit ras leed erg onder het Sovjetregime. Er werden dieren geslacht voor het vlees, maar dat werd geweigerd door de Turkmenen. Op een bepaald moment bleven er nog slechts 2000 paarden over, en werd export naar de Sovjet-Unie verboden. Nu wordt het ras door de Turkmeense staat als relatiegeschenk gebruikt en ook worden fokdieren geveild om de staatskas te spekken en andere paardenrassen te verbeteren. Pas aan het einde van de vorige eeuw werd het mogelijk om dit bijzondere ras de grens over te brengen en sindsdien mogen ze in Europa en Amerika worden gefokt. In Nederland lopen er een twintigtal rond. Wetenswaardigheden In tegenstelling tot wat de meeste mensen denken, waren waarschijnlijk twee van de drie hengsten, die aan de oorsprong van de Engelse volbloed hebben gestaan, geen Arabieren maar Akhal Tekes. Bucephalus, het beroemde strijdros van Alexander de Grote zou een Akhal Teke geweest zijn. Naam De naam van het ras bestaat uit twee delen: “Akhal” is een oase in de heuvels van het Kopet Daggebergte (in vroeger tijden deel van het koninkrijk Perzië, nu is het gelegen in Turkmenistan) en “Teke” komt van de Turkmeense nomadenstam waar dit edele ras door is gefokt. Beschrijving Het exterieur van de elegante Akhal Teke kan het beste vergeleken worden met dat van de Perzische Arabier, eveneens een oeroud ras. Het hoofd is lang en fijn, met expressieve ogen. De oren en de hals zijn relatief lang. De manen en staart zijn kort en dun. Dit ras heeft een smalle boeg en romp en is langgelijnd. De benen zijn lang en slank, met de pezen goed zichtbaar. Het paard varieert in hoogte van 1.50 tot 1.60 meter, al komen grotere exemplaren voor. De meest voorkomende kleur is isabel, met de gouden glans waar dit ras beroemd om is geworden. Schimmels, bruinen, vossen en zwarten zijn ook mogelijk.
Gebruik
Van nature heeft het Akhal Tekepaard uitstekende soepele gangen en blinkt het uit als sportpaard. Al 3000 jaar zijn ze favoriete cavaleriepaarden en worden ze ingezet in wedrennen. Ze staan bekend om hun snelheid en intelligentie. Omdat het dier gewend is aan de barre omstandigheden van het land van herkomst, heeft het de reputatie van een rijdier met veel uithoudingsvermogen en moed. Dat uithoudingsvermogen wordt voor een groot deel bepaald door de voeding, die niet volumineus is maar wel rijk aan proteïne. Vaak kregen de nomadenpaarden een mengsel van vet, eieren en gerst gevoerd. Tegenwoordig is de Akhal Teke in gebruik als spring-, eventing- en dressuurpaard, naast het dagelijkse werk als rijdier.
Ook als endurancepaard doet de Akhal Teke het uitstekend. Desirée Hanen was de eerste amazone in Nederland die endurance reed met een Akhal Teke. Dat was de palominoruin Pelvan, die zij zelf Love Over Gold heeft gedoopt (zie foto links boven), vanwege zijn kleur. Samen hebben de twee menige lange afstand afgelegd, met een wedstrijd over 160 kilometer als kroon op hun carrière. Vandaag de dag kiezen steeds meer enduranceruiters bewust voor een Akhal Teke omdat ze de kwaliteiten van dit ras voor de lange afstand weten te waarderen. De Akhal Teke is sober in onderhoud en heeft niet veel nodig om goed te gedijen. Als nomadenpaard was hij zo’n beetje lid van de familie. Bij een zandstorm schuilden mens en dier in dezelfde tent. Daardoor is hij gemakkelijk en braaf in de omgang met mensen. Wel zijn ze lichtgeraakt en hebben ze veel persoonlijkheid. Dat vraagt om een consequente en respectvolle behandeling. Prestaties Het Akhal Tekepaard is tot uitzonderlijke prestaties in staat. Vijftien Akhal Tekes legden in 1935 tijdens een gedwongen mars van Ashkhabad naar Moskou een afstand af van bijna 2600 mijl (4160 kilometer), in een tijd van 84 dagen. Drie dagen lang moesten ze het zonder water stellen bij het doorkruisen van de Kara Kumwoestijn.

Dat de Akhal Teke een dressuurpaard van topniveau is, bewees de hengst Absent door op achtjarige leeftijd de gouden medaille voor dressuur te winnen tijdens de Olympische Spelen te Rome in 1960. Toen had hij als tweejarige zijn sporen op de renbaan al verdiend. In 1964 behaalde hij in Tokyo individueel brons, wederom met Sergei Filatov in het zadel. Met dank aan Suzan de Boer voor de tekst en de foto’s.
maart 19, 2010
Rudi & Nanny
Rassen