Nummer 100     Jaargang 4 | 21-03-2006 | 30.037 leden Uit het paardenleven gegrepen: Goed bezig? Mijmering van Mac: Paardentaal - Mensentaal Boekentip: Dressuurtraining op maat Tip: Hoe kun je een goed zadel herkennen? Rasomschrijving: De Shetlander Grondwerk: De bridge - deel 5 Lezersverhaal: Paardrijden als Therapie "Ik ben de zoon van 's konings lijfpaard, zei de muilezel, maar hij vergat dat zijn moeder een ezelin was".

Welkom! Dit is het 100ste nummer van Paardentips Magazine!!! Als je iets te vieren hebt, dan laat je dat niet ongemerkt aan je voorbij gaan. Het liefst schreeuw je het van de daken! Vandaar de slingers en ballonnen in dit 100ste Paardentips Magazine. In de loop der tijd heeft het magazine wel een aantal veranderingen ondergaan. Net zoals mensen en paarden volwassen worden, is het magazine in die jaren ook steeds volwassener geworden. Nummer 1 van dit magazine verscheen 4 jaar geleden. Er stonden toen 2 normale en 2 heel korte artikelen in. Als je dat vergelijkt met de hoeveelheid tekst die er nu instaat... Je zou voor de lol eens een magazine moeten printen. Dat is nogal wat hè?

En dan dit x 100! Da's al een heel boek. Met andere woorden, heel wat schrijfwerk bij elkaar.

Het lukt ons nog steeds om telkens weer nieuwe nummers op (pc-)papier te krijgen en het ziet ernaar uit dat we genoeg inspiratie hebben voor nog jaren erbij.

En, ere wie ere toekomt, want dankzij de leuke tips, ideetjes, lezersverhalen, enzovoort van jullie kun je gerust zeggen dat we er als Paardentippers samen iets van gemaakt hebben. Iets waar we dan ook samen erg trots op mogen zijn.

Als dank voor je trouw en medewerking hebben we een leuke verrassing voor je.

Want wie jarig is trakteert. Je krijgt geen snoepzak, maar een echt cadeau!

We hebben namelijk een Special Report gemaakt met als titel 'Help, een veulen!' Dit Special Report, een soort mini-ebook, kun je gratis downloaden door op deze link te klikken:

Klik hier om het mini-ebook gratis te downloaden.

Het is onze manier om te zeggen: "Dank je wel voor je interesse in wat we doen. Zonder jou is er geen Paardentips Magazine!"

Het Special Report gaat, zoals de titel al doet vermoeden, over veulens. Het is een verzameling van handige en belangrijke informatie bij het krijgen van een veulen. De voorbereiding, de geboorte zelf en de periode erna komen allemaal aan bod!

Ook al heb je geen plannen om zelf te gaan fokken, het is voor een liefhebber zoals jij gewoon boeiend om te lezen. Hopelijk heb je veel plezier van dit Special Report.

Nogmaals bedankt voor je steun en óp naar de volgende 100 nummers...

Groetjes,

Rudi en Nanny van den Dijck
Paardentips Magazine

Klik hier om je gratis Special Report 'Help, een veulen!' te downloaden.

Uit het paardenleven gegrepen: Goed bezig?       Persoonlijke verhalen van Rudi en Nanny

Als mens ben je een prachtige en unieke creatie en als je daar ook maar even bij stil staat, zou het zelfs zo kunnen zijn dat je net als de muilezel naast je schoenen/hoeven gaat lopen. Te vaak worden mensen in hokjes geduwd of menen mensen zichzelf een positie toe te kennen op grond van bezit, afkomst, kennis, ... vul maar in.

Wat we persoonlijk zo mooi vinden aan het Paardentips Magazine is dat door de manier waarop we in contact komen met paardenvrienden, deze verschillen weggenomen worden. Je ziet elkaar niet, of je nu één paard of pony hebt of helemaal geen of zelfs een hele stoeterij, ben je arm of rijk... we zijn allemaal mensen met een passie voor paarden.

Ik zeg wel eens: we worden allemaal naakt op deze aarde geboren en al het extra is een mooi geschenk waar je wat vaker bij stil moet staan.

We moeten soms net als de ezel eens met onze neus op de feiten gedrukt worden dat waar we nu staan niet altijd zomaar vanzelfsprekend is. Of het nu om gezondheid, positie, financiën of wat dan ook gaat.

Geef toe, wat heb jij nou echt zelf in de hand?

In het lezersverhaal van deze week kun je lezen over een bijzondere manier van werken met paarden. Over hoe een mens zich uit zijn eigen hokje kan plaatsen en eens wat extra kan doen voor een ander. Veel van dit werk dat gedaan wordt is mogelijk door inzet van tijd en geld van anderen. Wil dat zeggen dat er dan mensen zijn geweest die niks te doen hadden en geld teveel hadden? Dat zou leuk zijn. Maar over het algemeen zie je dat alle kleine beetjes en inspanningen één groter doel dienen.

Wij (Nanny en Rudi), hebben ons wel eens vaker de vraag gesteld hoe dat wij via het Paardentips Magazine wat extra's kunnen doen voor een ander...

Via een tip van een lezeres van Paardentips Magazine kwamen we in contact met Margriet en Jeannette. Samen zijn ze van plan een bijzondere tocht te paard te gaan maken...2500 km te paard!!!

De bedoeling van deze tocht is een bijzonder werk met paarden onder de aandacht te brengen. Wij hebben besloten, naast dit werk onder de aandacht te brengen bij al de lezers van Paardentips Magazine, ook wat extra's te doen.

In de komende magazines ga je meer kunnen lezen over deze avontuurlijke tocht en kun je kennis maken met Margriet, Jeannette en de paarden. En natuurlijk niet te vergeten over hoe we samen ons steentje kunnen bijdragen om dit bijzondere werk en initiatief te ondersteunen.

Mijmering van Mac: Paardentaal - Mensentaal       Door Mac

Hi Hi,

Omdat ik al zoveel jaren meedraai kan ik het mensentaaltje aardig verstaan. Ik bedoel de woorden en niet de lichaamstaal want die zal ik nooit van jullie leren.
Eigenlijk spreken jullie onze lichaamstaal wel maar dan met totaal verkeerde woorden op verkeerde momenten.

Bijvoorbeeld: We lopen samen in de bak en jij wilt de baas over mij spelen. Als ik dan een stap naar voren doe met mijn hoofd laag (toenadering) doe jij gauw een stap naar achteren (nederigheid) Wie is nou de baas? Snappie?
Zo gaat het met veel dingen en dingetjes.

Zit er iemand op mijn rug heel stoer te doen, want ik ben groot en stoer dus dan krijg je dat. Dan komt er een tractor aan.
Daar ben ik niet bang voor maar het mens op mijn rug verstijft en ademt bijna niet meer. Voor mijn gevoel betekent zoiets:ALARM!

Ik zeg nog heel rustig: ho maar en braaf enz. Maar het helpt niet en het mens op mijn rug schreeuwt het uit in lichaamstaal.
Ik doe mijn uiterste best maar word niet gehoord of begrepen.

Dan voel ik de duidelijke opdracht: Rennen !! En nu kom ik in de knoop met mijn gehoorzaamheid want je mag niet rennen langs een tractor maar ik krijg toch duidelijk de opdracht.

Wat is er nou aan de hand? Ik moet een goeie instructeur zoeken voor mijn mens of eens privé-lessen gaan nemen.

Kan ik haar de taal niet leren? Ze zal toch niet bang voor me zijn? Ik ben het meest betrouwbare paard ter wereld en ik zou haar nooit in gevaar brengen.
Ze kan opeens schrikken van de gekste dingen en dat kan ik nooit voorkomen.

Hebben jullie dat nou allemaal?

Nawoord van mens: Gelukkig kreeg ik op tijd door wat ik allemaal op die rug zat te doen. Ik heb me flink verdiept in omgaan met paarden en nu begrijpen wij elkaar veel beter en kan ik rustig doorademen terwijl we langs die tractor stappen.
Het leuke is dat Mac daardoor ook veel rustiger is geworden.

Hoe een niet perfect paard een dressuur-ster kan worden      Boekentip: Dressuurtraining op maat

Paarden hebben enorm veel mogelijkheden, al is niet elk paard even geschikt voor bepaald werk. De kans is groot dat er een moment komt dat de beperkingen van je paard de vooruitgang tegenhouden. Dit kan te maken hebben met het exterieur van het paard en ook met het karakter (niet gesproken over de beperkingen en ervaring van de ruiter).

Toch blijken ook paarden die op topniveau rijden allemaal hun eigenaardigheden te hebben. Theoretisch gezien zouden deze paarden een super-karakter moeten hebben en een bijna perfect exterieur om op bijvoorbeeld Grand Prix-niveau te kunnen presteren.

Dit blijkt in de praktijk niet zo het geval...

Kijk maar eens wat de succesvolle dressuurruiter Carl Hester schrijft in zijn boek:

Je zult er misschien van opkijken dat alle paarden die in het boek voorkomen, paarden met problemen zijn. Geen van hen is perfect, want in het echte dressuurleven bestaat het perfecte paard niet. Het doel van mijn boek is niet om ideale trainingsschema's te beschrijven, maar om te kijken wat we, naar ons beste vermogen, kunnen doen met de paarden die we hebben.

Een succesvolle carrière aan de top is een teamprestatie, en ik hoop dat ik dat in dit boek duidelijk zal maken.
Ik wil je graag nog wijzen op het belang van het luisteren naar en genieten van je paarden, want dat maakt paardrijden en vooral dressuurrijden zo fascinerend. Paarden die de tijd krijgen en geduldig behandeld worden, kunnen sterren worden.

Ik hoop dat je net zoveel plezier aan je paarden beleeft als ik!

Carl Hester

Klik hier om meer te lezen...

Tip: Hoe kun je een goed zadel herkennen?       Door Zadelmakerij De Olde Maten

Op de vraag 'wat is een goed zadel?' luidt ons antwoord: dat is een zadel dat een goed passende boom heeft, die correspondeert met de rug van het paard. Bovendien in balans ligt, zodat de ruiter ongedwongen correct rechtop kan zitten met voldoende ondersteuning, terwijl er nog genoeg ruimte is om de balans te kunnen verleggen!

In de praktijk blijken veel zadels te smal, te breed, te lang, te rond, te leeg of te paardonvriendelijk te zijn voor het betreffende paard. Gemiddeld blijken paarden en pony's vaak een breedtemaat van 33 à 34 cm te hebben terwijl de meeste merken niet breder gaan dan 31 cm, vandaar dat veel zadels verbreed dienen te worden inclusief aanpassingen in de kussens etc..

Veel paarden zijn gevoelig in de rug doordat het zadel te lang naar achter draagt, d.w.z. het kussen draagt voorbij de laatste ribben, zodat de rugspieren ter plaatse overbelast worden.

In de praktijk blijkt dat de ruiter door een zadel dat goed in balans ligt veel gemakkelijker correct komt te zitten met bovendien een betere beenligging. Door deze verbeteringen kan men betere hulpen geven hetgeen tot een betere harmonie leidt tussen paard en ruiter.

Ook de singel is van belang voor het paard, veel singels verdelen de druk onvoldoende zodat de singel teveel gaat snijden.

Wat betreft chabrakken kan het ook misgaan, deze dienen voldoende coupe te hebben om niet te gaan knellen of schuren. Geen paard is van boven recht, echter er zijn nog steeds diverse merken chabrakken die wel recht zijn. Af en toe komt het voor dat een op maat aangepast zadel niet voldoet doordat men een verkeerde chabrak gebruikt!

De ligging van het zadel is ook van groot belang, deze dient achter de punt van de schouder te liggen om schoudervrijheid te kunnen bieden naast voldoende draagvlak en balans.

De temperatuur van de zadelkamer maakt niet zoveel uit, de ventilatie is wel belangrijk zodat het er niet te vochtig is. Vermijd geforceerde droging door kachel of zonlicht!

Men kan het zadel het beste regelmatig onderhoud geven met een goede zadelzeep en 1x per half jaar licht inoliën aan de onderkant van de zweet- en onderbladen. Vermijd inoliën van de singelstoten daar dit ze doet uitrekken! Invetten raden we sterk af omdat dit vuil aantrekt en minder goed impregneert.
 
gr. Sandra en Henk     
Zadelmakerij De Olde Maten
www.zadelmakerij.com 
 

Rasomschrijving: Shetlander       Door: Rudi met de hulp van Paardentips-lezers

Op de Shetland-eilanden werkte de pony voornamelijk als lastdier (o.a. hooi- en turftransport). Later werd deze kleine pony veel ingezet in de kolenmijnen maar gelukkig komt dat nu niet meer voor.
De Shetlandpony kwam in de dertiger jaren naar Nederland en België en vervulde voornamelijk een rol als trekdier. De pony nam destijds ook de taken van de, toen nog bestaande, trekhonden over. Op kleine landbouw- en fruitteeltbedrijven verrichte hij veel werkzaamheden. Het is bekend dat een Shetlandpony, in verhouding tot zijn maat en gewicht, sterker is dan een groot trekpaard. De Shetlander is zelfs, toen de grotere rijpony's nog niet zo bekend waren, vrij veel ingezet als kinderrijpony.

klik hier om meer te lezen over de Shetlander

Heb jij een aanvulling of wil jij ook een rasomschrijving geven, klik dan hier voor meer informatie

De volgende keer hebben we een rasomschrijving van de Akhal Teke. Heb je een leuke ervaring of een foto die je wilt delen met ons en de lezers van dit magazine? Mail ze ons dan. Alvast bedankt!

Serie: Grondwerk: de bridge - deel 5       Door: Inge Teblick

Weet je nog, dat allereerste stukje over hoe je de aandacht van je paard kunt verdienen?

1/ door de (concurrerende) omgeving vervelend te maken. Je paard hoeft niet bij je te blijven, maar daarbuiten is het oncomfortabel voor 'm. Je paard moet werken, of lopen, of achteruit, of wat dan ook... Hij ondervindt druk, maar alleen bij jou vindt hij rust, daar valt de druk weg - of 

2/ door jezelf veel interessanter te maken dan de omgeving. Je paard hoeft niet bij je te blijven, maar bij jou is het toch het allerfijnst, misschien wel omdat je hem met voedsel of een krabbel beloont voor de dingen die hij voor je doet. 

De vorige oefeningen waren allemaal gebaseerd op het meebewegen met een zekere druk, waarbij jouw prompte loslaten bij het goeie antwoord de beloning was. Nu je een klein beetje je leiderschap kunt bevestigen, is het misschien wel tijd om dat leiderschap even te testen. Namelijk door een supersterke motivator te gebruiken, één waarvoor paarden écht gaan kijken hoe stevig je in je schoenen staat: voedsel. 

Voedsel als beloning gebruiken (een wortelschijfje, een paar korreltjes graan, een centimeterblokje appel...) betekent dat je je in de plaats stelt van een ranghoger paard dat er een maatje bijneemt. Want zo werkt het ook in het wild: paarden kunnen individuele vriendschappen hebben, over de 'rangorde' heen. Dat heb je vast al wel eens gezien op de wei: een ranghoger paard dat de meeste andere paarden wegzendt, behalve één speciaal maatje, dat mag mee-eten van dezelfde hoop hooi of hetzelfde plaatsje supergras - maar wel altijd op zijn voorwaarden. 

Paarden durven zichzelf wel eens te vergeten als ze een wortel zien, maar dat mag niet betekenen dat ze je plots niet meer als hun leider zouden mogen gaan beschouwen. Jij bent en blijft de baas over het voedsel. Jij bepaalt of en wanneer je maatje met je mee mag eten.   Omdat paarden zo graag die wortel willen hebben, willen ze er ook heel veel voor doen. Geleidelijk aan echter, doorheen de oefeningen, zul je merken dat het helemaal niet meer over die wortel gaat.

Het paard wil uiteindelijk héél veel doen, waarbij dat ene wortelschijfje dat hij achteraf krijgt, nog slechts 'symbolisch' is - en uiteindelijk niet meer nodig. Dit effect ontstaat omdat we dat wortelschijfje niet zomaar weggeven - je paard moet er eerst iets voor doen, en dat wat hij juist doet, benadrukken we door het hardop tegen 'm te zeggen. Dat lijkt misschien overbodig (uiteráárd kun je een paard trainen zonder elke keer hardop tegen 'm te zeggen "dat heb je goed gedaan") maar als je de moeite neemt om het eens uit te proberen én even door te zetten voorbij de basisoefeningen, dan zul je merken hoe belangrijk dat hardop-geluidje voor je paard is geworden.  

Waarom dat gebeurt, is eigenlijk heel simpel: het is héle precieze informatie voor je paard waardoor hij véél sneller weet dan daarvoor wat het precies is dat hij goed heeft gedaan. Zonder dat geluidje moet je paard eerst veel meer verschillende mogelijkheden blijven uitproberen voor het hem helemaal duidelijk wordt wat je precies van hem wilt. Dit geluidje helpt 'm véél sneller uitsorteren waar je precies naar op zoek bent. Uiteraard, als je letterlijk zegt "dit heb je goed gedaan", dan is dat de tijd van bijvoorbeeld 4 galopsprongen, terwijl je eigenlijk alleen maar de overgang bedoelde. Zelfs "goed zo" zijn nog twee galopsprongen, en dat terwijl we toch wel héél precies willen gaan werken. Daarom is het geluidje best zo kort mogelijk.

Er zijn mensen die een clicker gebruiken, maar zelf vind ik dat nogal onhandig; je hebt vaak je twee handen nodig, zowel op de grond als in het zadel. Je stem heb je wél altijd bij je. De meeste mensen die een geluidje gebruiken, zeggen "yes" of "ex" (van "excellent"), bijvoorbeeld. Je hebt dit overigens vast al eens in werking gezien als je naar een dolfijnen- of zeeleeuwenshow ging: je hoorde een fluitje, precies op het moment dat de dolfijn helemaal bovenaan doorheen de hoepel gaat. Dat fluitje betekent dus "dat heb je goed gedaan, de oefening is gedaan, kom je beloning maar halen". Het fluitje is dus eigenlijk een overbruggingssignaal, het overbrugt de tijd tussen de juist uitgevoerde oefening en het krijgen van de beloning; ofwel kort gezegd een bridge. 

Deze manier van trainen, met bridge en voedselbeloning is de enige gebruikte trainingsmethode in moderne dierentuinen en -parken, en het is de snelst groeiende trainingsmethode wereldwijd. Alle soorten dieren worden met dit systeem getraind, van wolven en beren over apen en vogels tot krabben en vissen. Daar kun je immers geen halster aandoen om ze van de ene plaats naar de andere te slepen; en een orka met een zweep gaan trainen lukt ook al niet - hij zwemt immers gewoon weg. 

Paarden trainen zit in wezen niet anders in elkaar dan eender welk ander dier trainen. Het enige dat bij ons verschilt, is dat we ook willen rijden, en daarom moeten we als ruiters en trainers toch leren omgaan met het gebruiken van "druk" - meer bepaald met het meebewegen met druk. "Druk" of "gevoel" dat doorheen je zit komt, je benen, je teugels. Dat neemt niet weg dat de bridge ook perfect te combineren is met déze vorm van belonen. Je kunt bridgen, en prompt loslaten, net zoals je kunt bridgen en een wortelschijfje geven of beter nog combineren: bridgen én loslaten én een wortelschijfje geven. Ook dan merk je dat het gebruik van een bridge het leerproces vele malen versnelt. 

Natuurlijk, je kunt het leren van je paard pas gaan versnellen door middel van de bridge door 'm eerst die bridge aan te leren. Dat kan aan de hand van een simpel introductiespelletje, namelijk targetten: raak m'n hand aan; op dat moment zeg ik "x", en als je dan een beleefd stapje achteruit zet krijg je van mij een wortelschijfje als beloning. 

Hoe je je paard de bridge precies aanleert en hoe hij beleefd voedsel van je kan aannemen staat uiteraard tot in de kleinste details beschreven in het boek (ook hoe je het opvangt als je paard je zou zeggen "ik kom het zelf wel halen, hoor, geef het maar direct".) Succes!

Inge Teblick (schrijfster van het boek Grondwerk met paarden)

Lezersverhaal: Paardrijden als therapie       Door: Annemieke Uittenbroek

"Omgaan met dieren is voor kinderen met een handicap een belangrijke aanvulling op de therapie die zij krijgen," zegt Anneke Berendijk, coördinator van de Maartenshoeve. "Door het contact met dieren ontwikkelen zij hun sociale vaardigheden. Ze leren omgaan met hun angsten. Samen met de dieren komen ze letterlijk in beweging."

"Met name voor kinderen die door de vele behandelingen 'therapiemoe' zijn, is de combinatie van revalidatie en recreatie ideaal. Het is niet voor niets dat fysiotherapeuten graag kinderen behandelen als ze net paardgereden hebben: hun spieren zijn dan helemaal ontspannen. De beweging op het paard ontspant de spieren. Je ziet bij kinderen die kwijlen bijvoorbeeld dat het stopt als ze op een paard zitten omdat ze beter kunnen slikken."

Zelfvertrouwen
 "Alle activiteiten van de kinderen zijn gekoppeld aan leerdoelen. Bij het paardrijden praten we over motorische doelen. Paardrijden vermindert bijvoorbeeld de spasticiteit in de ledematen. Vervolgens is het veel beter mogelijk om rompbalans te trainen. Balans is essentieel bij paardrijden. Bij andere therapieën komt dit vaak minder aan bod. Bij dierverzorging gaat het om sociale emotionele leerdoelen. Kinderen met een negatief zelfbeeld krijgen meer zelfvertrouwen door de omgang met dieren. Ze verleggen hun grenzen. Medewerkers zien regelmatig hoe kinderen daardoor hun angsten overwinnen," vertelt Anneke.   

De Maartenshoeve ligt in de bosrijke omgeving van Nijmegen en is verbonden aan de Sint Maartenskliniek (gespecialiseerd ziekenhuis voor orthopedie, reumatologie en revalidatiegeneeskunde) en de Maartenschool (school voor speciaal onderwijs).

De hoeve is gebouwd met dank aan de sponsoren.

www.maartenshoeve.nl

	TIPS Tip 1: wist je dat je op paardentips.com een zeer uitgebreide boekenshop vindt met allemaal boeken die je helpen om de relatie tussen jou en je paard te verbeteren en die je helpen om beter te kunnen rijden en je paard te verzorgen? Klik hier om eens een kijkje te nemen in de boekenshop. Tip 2: Wist je dat veel Paardentipslezers elkaar regelmatig ontmoeten op het Paardentips forum? Je kunt daar vragen stellen en van gedachten wisselen met andere paardenliefhebbers. Erg leuk en gezellig! Klik hier om het forum te bezoeken. Tip 3: Er zijn al zo’n 100 Paardentips Magazines verschenen. Daar staat een schat aan informatie in. Klik hier om de voorgaande nummers online te bekijken. Tip 4: Tip een vriend of vriendin! Vind jij het fijn om Paardentips Magazine te lezen? En denk je dat je vriend of vriendin het ook leuk zou vinden? Stuur dit magazine-emailtje dan gerust door! Misschien wil hij of zij ook wel lid worden van Paardentips Magazine. Er zijn immers al meer dan 30.000 leden… Tip 5: Misschien heb jij wel een tip voor ons? Of een leuk verhaal over wat je hebt meegemaakt met je paard. Of een onderwerp waarover je graag een artikel zou zien in het magazine. Stuur ons dan even een mailtje op: mail@paardentips.com

	Copyright 2006 – voorwaarden overnemen artikelen Paardentips Magazine copyright 2006. Alle artikelen, magazines en tussendoor-mailtjes zijn beschermd door copyright. Wil je toch graag een artikel uit het magazine gebruiken, dan kan dat onder de volgende voorwaarden: 1. vermeld direct onder het artikel dat het artikel uit Paardentips Magazine komt, 2. vermeld dat het artikel copyright 2006 van Paardentips Magazine is, 3. plaats een duidelijke en werkende link naar www.paardentips.com Voorbeeld: Uit Paardentips Magazine - copyright 2006 - www.paardentips.com

	Aan- en afmelden voor Paardentips Magazine Beste Wij versturen nooit ongevraagd ons magazine naar iemand. Je hebt dit nummer dus ontvangen omdat je je daarvoor hebt aangemeld of omdat iemand anders je dit magazine heeft toegestuurd. Waarschijnlijk dacht die persoon dat je wel geïnteresseerd zou zijn in één van de artikelen. Als dit het geval is (zie afzender), dan ben je nog geen lid van Paardentips Magazine en hoef je jezelf ook niet af te melden. Wil je jezelf graag opgeven om elke twee weken het Paardentips Magazine te ontvangen? Klik dan hier om het formulier op de site in te vullen. Als je Paardentips Magazine niet meer wilt ontvangen, klik dan hier: