Paardenpraatjes
In dit deel kan je verschillende verhalen lezen over paarden. Gedachtes die op papier zijn gezet voor de lezers van het Paardentips Magazine.
Verder lees je hier ook de echte paardenverhalen...
Je hoort ze wel eens vaker, van die verhalen die leuk zijn om te horen vanwege hun humoristische inhoud. Maar of deze inhoud werkelijk waarheidsgetrouw is, is vaak maar de vraag. Wij noemen dit dan lacherig 'paardenpraat'. Zoiets als een visser wiens vangst na elk verhaal (of pils) groter blijkt te zijn.
Als jij ergens (na een wedstrijd ofzo) zo'n leuk verhaal te ore hebt gekregen dan zou het leuk zijn als je dit met ons deelt.
Misschien plaatsen we dit verhaal dan als 'paardenpraat' in een van de volgende Paardentips magazines.
We plaatsen er natuurlijk ook gewoon waargebeurde verhalen bij, geschiedenis en leuke weetjes...
Aan jou om er de paardenpraatjes uit te halen ;-)
Ik zal de spits afbijten met een verhaal dat ik een tijdje geleden de ronde hoorde doen tijdens een gesprek tussen een paar instructeurs.
Vervelend paard
Meneer X zal ik hem maar noemen, had thuis een Arabische hengst staan. Blijkbaar was de relatie tussen eigenaar en paard niet optimaal te noemen want regelmatig zorgde de hengst voor flink wat irritatie bij deze meneer X.
Op een dag gaat hij de hengst uit de weide aan de overkant van de straat halen om thuis op stal te zetten. De hengst begint voor de zoveelste keer vervelend te doen. Meneer X verliest zijn geduld, draait zich om en geeft het paard een flinke klap. Een voorbijrijdende chauffeur ziet dit gebeuren en stopt. Terwijl hij het raampje van zijn portier opendraait begint hij al te roepen en te schelden. Meneer X krijgt te horen dat hij een dierbeul is etc, etc.
Meneer X die eigenlijk al lang spijt heeft van de klap, wordt nu boos op de chauffeur. Hij stapt met de hengst naar de achterkant van de auto, bindt de hengst aan de trekhaak en zegt tegen de chauffeur; 'nou, als u het beter weet, mag u hem houden, tot ziens'.
Meneer X loopt naar huis en laat een overrompelde chauffeur achter. Even later wordt er bij het huis van Meneer X aangebeld en biedt een verlegen chauffeur zijn excuses aan en vraagt of er a.u.b. iemand dat vervelende beest van zijn trekhaak komt halen.....
De grauwe merrie is het beste paard
Een oud spreekwoord dat weinigen van ons zullen kennen, is wel die van de grauwe merrie. Vooral de betekenis, 'de vrouw is er thuis de baas', heeft een woordje uitleg nodig. Een oud spreekwoord dat weinigen van ons zullen kennen, is wel die van de grauwe merrie. Vooral de betekenis, 'de vrouw is er thuis de baas', heeft een woordje uitleg nodig.
Er was eens een man in Engeland die verliefd werd op een meisje. Zoals het destijds ook de gewoonte was, vroeg hij de vader van het meisje toestemming om haar te mogen trouwen. De vader van het meisje gaf toestemming en betaalde een flink bedrag als bruidsschat. Het huwelijksleven bleek achteraf flink tegen te vallen. De vrouw bleek een zeer bazig persoon te zijn met het gevolg dat de engelsman thuis niets meer te zeggen had.
In een gesprek met zijn schoonvader vroeg hij of het huwelijk ongedaan gemaakt kon worden. De vader zou de hele bruidschat terug krijgen en er zou nooit meer over gesproken worden.
De schoonvader vertelde dat het heel gewoon is dat thuis de vrouw de baas is en dat dit bij hem thuis ook zo was. Om te bewijzen dat dit in alle andere gezinnen ook zo was, deed hij een voorstel: "Je krijgt van mij vijf paarden, vier zwarten en een grauwe merrie. Daarnaast geef ik je ook nog een flinke mand vol eieren mee, 500stuks om precies te zijn. Je mag gaan waarheen je wilt om een enquête te houden onder de bevolking. Als je ergens een gezin vindt waar de man het voor het zeggen heeft, mag je een paard geven. Kom je in een gezin waar de vrouw de baas is, geef je een ei. Als je de paarden eerder kwijt bent dan de eieren dan spreek ik nu met je af dat ik mijn dochter terug neem en erboven op mag je de bruidschat houden."
"U bent wel erg overtuigd dat de vrouw in alle gezinnen de baas is," zegt de engelsman, "maar vijf paarden tegen 500 eieren? Dit moet me lukken! Zo niet dan leg ik me neer bij mijn lot en blijf bij uw dochter."
Zo gezegd, zo gedaan. Vrolijk begint de engelsman aan zijn opdracht. Tot zijn verbazing verdwijnen de eieren als sneeuw voor de zon en begint hij het toch een beetje benauwd te krijgen. Tot er plots een gezin is waar zowel de man als de vrouw zegt dat de man de baas is in hun gezin.
Wow, eindelijk! Het gaat me misschien toch nog lukken, denkt de engelsman. Als dank mag de man een paard uitkiezen. De man kiest overtuigd een zwarte ruin. De vrouw mengt zich in de keuze en zegt dat ze liever de grauwe merrie wil hebben...
...verslagen gaat de engelsman naar huis met een lege mand en vier zwarte paarden. Hij begroet zijn schoonvader en moet tot zijn spijt toegeven: 'De grauwe merrie is het beste paard'.
Geloof het of niet ...
- Om tegen te gaan dat rupsen hun gang gingen in de moestuin van de Romeinen plaatsten ze het hoofd van een merrie op een paal in de tuin. Blijkbaar was deze remedie tegen rupsen zelfs in 1584 nog terug te vinden in een boek voor paardenartsen (voor ons nu onbegrijpelijk).
- In latere tijden werden zelfs paardenhoofden aan boerderijen en stallen aangebracht om hierdoor eigendom en vee te beschermen tegen allerlei kwade invloeden. Om varkensziektes te voorkomen hingen ze ook paardenhoofden aan de schotten van de varkensstallen.
- In Denemarken werden naar het schijnt zelfs paarden levend begraven op de plaats waar een katholieke kerk gebouwd werd, dit kwam voort uit oude rituelen waar heilige plaatsen bezegeld werden met een paardenoffer...
- De bekende kindfarao Toetanchamon had een hoofdwond die veroorzaakt kon zijn door een ongeval met paarden.
- Genghis Khan overleed in 1227 tijdens een veldtocht in China. Hij werd begraven met grote rijkdommen, veertig maagden en veertig paarden, opdat hij in het hiernamaals wat te doen zou hebben.
- Om ervoor te zorgen dat het graf van Genghis Khan niet gevonden werd, reden zijn soldaten met hun paarden over zijn graf.
- Karel de vierde stierf in 1397 en werd samen met 26 paarden begraven.
- Als er vroeger een grote krijgsman in Azië stierf, werd zijn eigen paard opzettelijk vernageld bij het beslaan waarna het kreupelend achter de koets werd geleid. Zo leek het dat het paard ook in rouw was.
Volksgeloof en hoefijzers
Als je goed oplet kom je ze overal tegen. Een sportauto met een verchroomd hoefijzer verwerkt in de grill, een sieraad met een hoefijzertje, dasspelden, postkaarten, hoefijzers op de gevel van een hoeve, hoefijzers als gelukssymbool, hoefijzers overal.
Vroeger werd er zelfs een hoefijzer door de bruidegom gedragen voor het toekomstige huwelijksgeluk. Ook werd er op sommige plaatsen door de priester een hoefijzer boven de hoofden van de pas getrouwde stelletjes gehouden, dit als gelukssymbool.
De een vindt een hoefijzer en bekijkt het als een stuk afval, terwijl de ander het ziet als een goed voorteken.
Een van de verklaringen van het hoefijzer als geluksbrenger is dat het lijkt op de maan die telkens stukje voor stukje te zien is voordat we hem als 'volle maan' kunnen aanschouwen. De cyclus van de maan stond vroeger symbool voor het steeds groter wordende geluk. Vandaar dat het hoefijzer als symbool van geluk werd gezien. Het hoefijzer werd niet alleen als geluksbrenger gezien maar ook als beschermmiddel tegen 'boze invloeden'. Vooral in Italië geloofde men vroeger dat er mensen waren die door slechts een blik met hun ogen een ander ongeluk konden brengen. Deze blik werd Mal Ócchio, het boze oog of slechte oog genoemd. De persoon die deze blik had, was een Gettatore (betekent zoiets als: iemand die betovert met zijn blik). De Italianen geloofden destijds dat als je een Gettatore tegen kwam je metaal moest aanraken en het liefst een hoefijzer, dat zou je dan beschermen.
De Arabieren geloofde ook in het 'boze oog' en beschermden zich door reepjes met koranspreuken in de teugels te naaien. Ook de rode kleur werd als bescherming gezien tegen het boze oog en veel tuigen van muildieren en paarden werden daarom versierd met deze kleur.
Maar even terug naar het hoefijzer voordat we afdwalen.
Het vinden van een hoefijzer zou extra geluk brengen als je deze op 26 december zou vinden, Sint Stefanusdag.
Als je een hoefijzer met de open kant naar buiten op de drempel van je huisdeur spijkerde, dan werd je beschermd tegen heksen, blikseminslag en brand. Handelaars die dit deden, kregen volgens het volksgeloof ook veel meer kopers in hun winkel. Het hoefijzer moest wel met drie spijkers vastgespijkerd worden en elke spijker moest met drie hamerslagen bevestigd worden.
Ik zie het mijn schoonvader nog niet doen, hij is een fervent zeiler en heel zuinig op zijn boot, maar vroeger nagelde men een hoefijzer met de opening naar beneden op de mast om zo een gunstige wind en voorspoedige reis te garanderen. Dit werkte dan alleen als er een Bijbel aan boord was.
In de 17e eeuw geloofde men dat als je een gevonden of zelfs een gestolen hoefijzer op de schoorsteenmantel plaatste, deze geluk bracht.
In Holstein werd elk huis dat gebouwd werd voorzien van een hoefijzer. Liefst een gevonden exemplaar, als deze er niet was, werd er maar een nieuwe gebruikt. In Thuringen had men deze gewoonte ook, alleen werd het ijzer daar steeds op de binnendeuren genageld en moesten het steeds nieuwe ijzers zijn. Deze ijzers moesten dan wel gesmeed zijn op St. Jansnacht (24 juni) door een 'kuise' jonge man.
In Duitse grensstreken kom je ook wel eens grensstenen tegen waar hoefijzers uitgebeiteld zijn. Dit werd waarschijnlijk gedaan zodat het hoefijzer zeker op zijn plaats zou blijven en niet gestolen kon worden en hierdoor het ongeluk over de plaats zou komen
Paardenpraat over hoefsmeden
Vroeger was het bij de Arabieren een voorrecht een hoefsmid te zijn. Een hoefsmid had allerlei voordelen. Hij had steeds een eigen afgezonderde tent, betaalde geen belastingen en had niet de plicht gastvrij te zijn (wat natuurlijk niet wil zeggen dat hij dit niet was). Als er een dier geslacht werd, kreeg hij de beste stukken vlees. Als een stam terug kwam van een rooftocht kreeg de hoefsmid steeds een deel van de buit.
Als hij in een strijd terecht kwam tussen twee stammen en hij duidelijk maakte dat hij smid was, werd hij steeds in leven gelaten. Hij moest dit duidelijk maken door met zijn kleed op en neer te bewegen en hierdoor een blaasbalg na te bootsen. De stam die een hoefsmid doodde werd volgens het volksgeloof door een eeuwige vloek getroffen.
Werd een stam geplunderd mocht de hoefsmid, na het bewijzen van zijn kunnen, steeds zijn spullen terug eisen.
Sommige stammen waren zo bang dat ze hun hoefsmid zouden verliezen dat ze hem een deel van zijn rijkdommen afnamen om zo te voorkomen dat hij niet meer hoefde te werken voor de kost en hun grondgebied zou verlaten. Columbus Couriginus, een hoefsmid uit Ierland, werd bekend omdat hij alles wat hij overhield van zijn inkomsten weggaf aan mensen die minder hadden dan hij.
Vroeger had bijna iedereen een paard, dit bracht een paar monniken op het idee het smidvak te gaan uitoefenen. Hierdoor konden ze de mensen helpen en ondertussen het evangelie verkondigen.
Eligius, die bekend stond als prediker van het Christendom, had ook het smidvak in zijn vingers. In middeleeuwse verhalen wordt hij ook beschreven als een hoefsmid die goed bekend stond bij de ridders van die tijd. Later werd hij gezien als schutspatroon voor hoefsmeden en beschermer van dieren. Men gebruikte zijn naam bij bezweringen die men uitsprak als een paard ziek was en hoopte dan op spoedig herstel.
St. Eloy, zoals hij later werd genoemd, was ook goudsmid en werd muntmeester voor Clotarius II, die zijn paarden door hem liet voorzien van zilveren hoefijzers (als je die ijzers vond kon je pas van geluk spreken).
Een gewiekste hoefsmid
Een oud verhaal uit Luxemburg vertelt over een man die bij het slot 'Heringen' stond. Het slot was het eigendom van rovers. Aan de verse sporen kon hij zien dat de rovers op pad waren en besloot hij een kijkje te nemen in hun burcht.
Om eventuele achtervolgers op een dwaalspoor te brengen, werden de paarden van de rovers verkeerd om beslagen. Dus toen de man dacht aan de sporen te kunnen zien dat de rovers op pad waren, bleek dit een grove vergissing en liep hij zo in de armen van de rovers.
Paardenpraat of niet?
Hooligans bij menwedstrijden, 30.000 doden …
Misschien heb je bij het lezen van dit titeltje wel even met je wenkbrauwen gefronst. Hooligans bij menwedstrijden? 30.000 doden?Dat gaat wel erg ver! Of niet?
Het gebeurde allemaal op maandag 19 januari 532. Een grote stroom toeschouwers was samen gekomen in het Hippodroom om getuige te zijn van de toen een van de meest favoriete sporten, wagenraces. Hoofdzakelijk het spectaculaire vierspanrijden was erg in trek bij het grote publiek. Renstallen haalden de beste paarden van stal om elkaars rivalen de kans op de overwinning te ontnemen.
Vergelijkbaar met het hedendaags voetbal stonden supporters uitgedost in de kleuren van de renstal elkaar uit te joelen en uit volle borst te zingen om er zo de ‘sfeer’ in te brengen of beledigende leuzen naar de tegenstanders te richten. Ik moet zeggen dat dit niet bepaald het beeld was dat ik voor ogen kreeg als we het vroeger in de geschiedenisles over de Romeinse tijd hadden.
Een week voor de wedstrijd waar we het nu over hebben, was het al erg onrustig geweest in de stad van Rome. Supporters van verschillende stallen waren elkaar al in vechtpartijen te lijf gegaan en vandalisme bracht een onaangename sfeer in de stad. Keizer Justinianus zat erg verlegen om heel de zaak, vooral toen het publiek in de tribunes ook tegen hem tekeer was gegaan. Hij kreeg de boel maar niet onder controle en dat terwijl het eigenlijk de bedoeling was van de Keizer om via de wedstrijden de bevolking voor zich te winnen en zo de goede vrede te bewaren. Ook had hij de flater begaan door openlijk partij te kiezen voor de Blauwe renstal. Hierdoor haalde hij weer de woede van de Groene supporters over zich en in de dagen daarna waren straatgevechten tussen deze twee supportersgroepen het straatbeeld.
De Keizer stuurde een politiemacht die een deel supporters van beide kleuren gevangen zette. Zeven van hen werden beschuldigd van moord en ter dood veroordeeld. Vier van hen werden meteen onthoofd en drie werden opgehangen. Twee van hen ontsnapte aan de dood omdat de strop niet goed werkte. De supporters werden door monniken meegenomen en kregen hierdoor asiel in een kerk. De politie eiste de supporters terug en zette ze gevangen.
De Keizer, die niet wist wat te doen in deze situatie, liet de verdere wagenrennen gewoon doorgaan. De Groenen en Blauwen vroegen de Keizer om hun veroordeelde supporters gratie te verlenen maar hij negeerde deze vraag gewoon.
De onrust nam toe en de supporters trokken er met zijn allen op uit, braken de gevangenis open en bevrijdden zo hun medesupporters. De komende dagen hadden zelfs de ordetroepen van de Keizer de controle verloren en trokken zich gewoon terug. Ondertussen kregen de supporters steun van alle ontevreden bevolkingsgroepen en verzamelden zich in de hippodroom om de keuze voor een nieuwe machthebber te bespreken.
Justinianus overwoog eerst om te vluchten maar besloot dat geweld de enige manier was om iets aan deze opstand te doen. Hij stuurde zijn troepen naar de hippodroom, toeschouwers probeerden te vluchten maar vielen en werden in de paniek die ontstond vertrapt. De uitgangen werden afgesloten en de soldaten doden meer dan dertigduizend mensen. Het grootste bloedbad onder supporters uit de geschiedenis.
Deze informatie komt uit het boek Wagenrennen
Zelf geslacht bepalen?
In het oude Romeinse rijk waren de boeren ervan overtuigd dat bepaalde omstandigheden, zoals wind en dergelijke, bepalend waren voor het geslacht van een dier. Zo werden gunstige winden afgewacht om de rammen bij de ooien te zetten.
Ze geloofden dat je bepaalde zaken zo kon manipuleren dat je ook bij paarden het geslacht kon bepalen. Een citaat uit 'Uber Landwirtschaft, Lehr- und Handbuch der gesamten Acker- und Viehwirtschaft aus den 1. Jahrh.u.Z, Berlijn 1972, p.213 zegt het volgende:
'Of een mannelijk of vrouwelijk veulen wordt verwekt, kan men, zoals Democrites verzekert, beïnvloeden; hij geeft de aanwijzing dat om een mannelijk veulen te krijgen, de linker testikel en voor een vrouwelijk veulen de rechtertestikel van de dekhengst met een linnen koord moet worden afgebonden. Hij meent dat hetzelfde bij bijna alle andere dieren kan worden gedaan'.
Gelukkig hoeven we niet alle 'Paardenpraat' te geloven!
Een slim paard
Op gebied van intelligentie doen paarden ons vaker versteld staan. Zo hoorde ik van een paard waarvan ze zeker wisten dat het een goede conditie had. Het paard begon na een paar meters van huis te zijn net te doen alsof hij moe was in de hoop vlugger terug te kunnen keren, wat dan ook lukte. Een wat meer ervaren ruiter liep met datzelfde paard minstens een veelvoud van de gebruikelijke afstand en het dier kwam thuis alsof het net uit de stal kwam.
Weer een ander paard dat 'zo gezegd' niet op de trailer durfde, werd telkens gelokt met snoepjes. Het paard liep zonder probleem de trailer in, nam het snoepje in ontvangst en trok zich los om pas terug de trailer in te komen als er snoep tevoorschijn werd gehaald.
Maar wat is nu intelligent? Misschien is het gewoontegedrag, instinct, gebrek aan ervaring (van de eigenaar) of aangeleerd gedrag ...
toch hoor je wel eens van die verhalen waarbij je moet toegeven dat het paard zijn hersenen niet op de verkeerde plaats heeft zitten.
Zo las ik laatst over een heel gewiekst paard. Het verhaal gaat over een paard uit het Franse leger. Het paard wist op een of andere manier steeds weer uit zijn stal te ontsnappen. Hij was blijkbaar niet tevreden met zijn dagelijkse rantsoen want regelmatig ging hij er 's nachts op uit. Lascar, zo was zijn naam, had ontdekt dat als hij de stalknecht niet uit zijn slaap wekte hij de beste kans had om zijn buik te vullen met minstens een extra rantsoen. Het paard zorgde ervoor dat hij aan de rand van het strobed liep om zo het geluid van zijn hoeven te dempen. Als hij een voldaan gevoel had, na het plunderen van de stalkeuken, liep hij rustig terug naar zijn stal om 's morgens net te doen alsof er niks aan de hand was.
Zo gaat ook het verhaal dat Lascar had ontdekt dat hij een dagje rust kreeg als hij begon te manken. Dit manken deed hij dus steeds vaker, terwijl de dierenarts maar niet kon vinden wat er aan de hand was. Wat wel opviel was dat Lascar regelmatig van been wisselde om mee te manken. Telkens als hij merkte dat er werk in aantocht was begon hij mank te lopen, terwijl er anders niks aan de hand was.
Op een keer stelde de dierenarts voor Lascar toch maar eens te laten werken. Tot hun grote verbazing bleek hij tijdens het werk ineens niet meer te manken. Jammer voor Lascar, hij had de arts blijkbaar toch verkeerd ingeschat.|
Het verhaal van Lascar werd opgeschreven door Maurice Hontang in zijn boek 'Psychologie du Cheval' (boek niet meer verkrijgbaar).
In het Belang van Limburg van zaterdag 20 november las ik (Rudi) het volgende (ook de foto komt uit deze krant):
Hellevoetsluis- Het tinkerpaard Sir Jimmy heeft zijn amazone gered van een gewapende overvaller. Sharmilla Algoe uit Hellevoetsluis (Nederland) kan nauwelijks bevatten hoe haar paard met twee rake trappen haar aanrander bewerkte en vervolgens ostentatief over het meisje ging staan, zodat de messentrekker geen kans meer maakte.
Ik heb wel eens een stuk gelezen over speciale trainingen van paarden in de Middeleeuwen. De paarden werden zo getraind dat ze in een veldslag meehielpen in het gevecht d.m.v. schoppen en bijten. Ook als een ridder van zijn paard viel en om welke reden dan ook bleef liggen, werd het paard getraind om zijn 'meester' te beschermen. Het paard ging dan over de ridder staan en deed zijn uiterste best ervoor te zorgen dat er niemand aan hem zou komen. Sommige paarden werden zelfs zo getraind dat ze een gewonde ridder konden verplaatsen en zo in veiligheid konden brengen.
Volgens het stuk dat ik las, was het wel zo dat deze paarden zo agressief werden dat er ook niemand anders in hun buurt werd getolereerd dan zijn eigenaar en de vaste verzorger.
Als je dan dit verhaal in de krant leest over dit goedaardige zigeunerpaard dan kan je er bijna niet omheen dat de relatie tussen viervoeters en de mens erg bijzonder kan zijn en dat een paard vaak meer over heeft voor zijn baasje dan enkel hetgene wat hem opgedragen wordt.
Toch verklaart een dierengedragstherapeut in deze krant dat er weinig nobels is aan een paard dat zijn baas uit de nood redt. Volgens hen is de heldendaad terug te brengen tot drang naar zelfbehoud of angst om alleen te raken.
Ik ken veel mensen die uit angst en zelfbehoud in zo'n situatie het op een lopen zouden zetten (ha,ha). Dus van ons krijgt het tinkerpaard Sir Jimmy toch een pluim! Shamilla, wees maar lekker trots op je redder in nood.
Caligula
Sommige dierenliefhebbers gaan soms net iets te ver bij het tonen van hun liefde.
Zo las ik in het boek 'Wagenrennen' over Caius Caesar Germanicus alias Caligula, een Romeinse keizer. Hij was zo gek van de wagenrennen dat hij vaak dineerde en overnachtte in de stallen. Hij liet de grootste rivalen van zijn favoriete team doden wanneer het allemaal niet liep zoals hij het wilde.
De dag voor de races zette hij soldaten in de omgeving van de stallen van zijn lievelingspaard. De soldaten moesten naast bewaking ook zorgen voor absolute stilte zodat het paard niet uit zijn slaap zou worden opgeschrikt.
Om het paard optimaal te verzorgen zorgde hij voor een marmeren stal, een ivoren voederbak, purperen dekkleden, parelkettingen, voor een volledig gemeubeld huis, eigen bedienden en huisraad om gasten te ontvangen die namens het paard aan een banket mochten aanzitten.
De liefde voor het paard ging zo ver dat de hofdames moesten buigen voor het paard. Hij zette het paard gerstekorrels voor in een gouden voederbak en bracht met wijn in gouden bekers een dronk uit op zijn welzijn.
Caligula zou zelfs zo ver gegaan zijn in zijn passie dat hij overwoog het paard Incitatus tot consul te benoemen.
Rare jongens die Romeinen ...
Zes eeuwen voor onze jaartelling was er al een grote paardenliefhebber
Salomo, die bij velen bekend was als wijs man en hierdoor naast roem ook veel rijkdom verkreeg, had namelijk 40.000 paardenstallen met tuigpaarden en had 12.000 wagenmenners in dienst.
Deze mensen woonden in speciaal voor hen gebouwde steden of zelfs bij de koning thuis in Jeruzalem (hij had een flink huisje). In totaal had hij wel 1400 wagens. Hij zal dus ook een flink koetsenhuis nodig hebben gehad.
Elke maand zorgden belastingambtenaren stipt voor het voer, gerst en stro, dat in de koninklijke stallen nodig was.
(zie Bijbel: 1 koningen 4: 26-28) Salomo's paarden kwamen vooral uit Egypte, uit Misraïm en Kewé. Hij liet ze daar inkopen door zijn handelsagenten die ze tegen marktprijzen inkochten. Ook de strijdwagens kocht hij in Egypte.
Een Egyptische wagen bij hem thuis afgeleverd kostte Salomo 6,6 kilo zilver (nu ongeveer 1100 euro) en een paard ongeveer 1,65 kilo zilver (nu ongeveer 275 euro) (1 Koningen 10:29).
Vaak verkocht hij daarna de paarden als span weer verder aan andere koningen, o.a. de koningen van de Hethieten en Aram.
De verkoopprijs van de Egyptische strijdwagen was dan 66 kilo zilver (11.000 euro) en 16,5 kilo zilver (2.750 euro) per paard (2 Kronieken1:17).
Da's even tien keer zoveel!!!
Zo zie je dat hij ook zonder belastingen best een leuke spaarcent overhield.
Te wilde avonturen
Na verloop van tijd maken we allemaal wel eens iets mee waarvan je achteraf zegt dat het te gek is om waar te zijn. Zo moest ik net weer denken aan een avontuur dat zich al heel wat jaartjes geleden afspeelde. Om niemand te benadelen ga ik geen namen noemen in dit verhaal, na het lezen zal je wel begrijpen waarom.
Vrienden van ons wilden graag eens gaan paardrijden aan het strand. Ze hadden geen enkele ervaring en vroegen of wij hen wilden helpen. We gaven ze het advies een jaartje les te gaan volgen op een manege. Dit deden ze en hun enthousiasme nam elke les toe.
Na een jaar vroegen ze ons of we zin hadden in een dagje paardrijden aan de kust. Dit leek ons wel wat en we besloten mee te gaan.
Na een flinke rit met de auto kwamen we aan. De manege waar we de rit hadden besproken zou een groepswandeling te paard regelen onder begeleiding van een 'ervaren' gids.
Amper uitgestapt werd er ons zonder enige vraag naar ervaring een paard in handen geduwd waarvoor we maar een zadel moesten zoeken dat min of meer paste. Ik had meteen al geen zin meer maar wilde de dag niet verpesten. Er waren zoveel ruiters dat zelfs de paarden die ze eigenlijk wilden laten staan, om welke reden dan ook, werden opgezadeld.
Zonder enige vorm van kennismaking en uitleg besloot de begeleidster met de karavaan op pad te gaan. Het was duidelijk te zien dat niet iedereen vol vertrouwen op het paard zat. Na wat stappen en draven werd er zonder waarschuwing een galop ingezet. We konden onze ogen niet geloven. Ruiters hadden hun paard niet onder controle en raasden hangend aan de hals elkaar krijsend voorbij. Niet normaal wat we daar zagen.
Het onvermijdelijke gebeurde. Een vrouw viel van het paard en bleef bewegingloos liggen terwijl ik weet niet hoeveel paarden panisch over haar heen sprongen om haar niet te vertrappen. De begeleiding stapte van hun paarden af en begonnen de vrouw, die bewusteloos was, recht te zetten en op en neer te bewegen. Ons advies om de vrouw niet te bewegen werd niet eens gehoord. Na wat wachten verwachtten we natuurlijk een ziekenwagen, maar tot onze stomme verbazing kwam er een wagen met trailer aan. De dame werd in de wagen gelegd en er werd rustig de tijd genomen om het paard op de trailer te zetten.
Eigenlijk wilden we al lang naar huis maar de rit ging gewoon verder, we moesten bij de groep blijven! Het was ondertussen vloed en we gingen daarom maar door de duinen. Op een gegeven ogenblik gingen wij stappend door een soort tunnel van heel dicht stuikgewas, terwijl het voorste deel van de groep bewust of onbewust besloot weer eens een onverantwoord stukje galop te proberen. De tunnel bleek door een hele reeks struiken te gaan waar we ons bukkend doorheen wurmde. We knepen onze tenen al samen als we dachten aan onze voorgangers die al een stuk voorop liepen. In galop! Blijkbaar was er een andere groep ruiters op het idee gekomen dit stuk als racebaan te gebruiken maar dan de andere richting uit... Gekraak en gekrijs maakte ons duidelijk dat ze elkaar waren tegen gekomen.
Geschrokken paarden hadden zich vastgereden in doornige takken met ruiters op de rug die geen kant meer uit konden. Wat een tafereel. Ongelooflijk maar waar, de verwondingen beperkten zich tot enkel een paar flinke schrammen. Maar nu komt het! Tot overmaat van ramp begon het te regenen en te bliksemen en werd er besloten zo snel mogelijk via een kortere route terug naar de manege te gaan. De route liep gewoon over de openbare weg tussen het auto- en tramverkeer door terwijl de bliksem om onze oren sloeg.
Een van de jongens, die er zeer bleek uitzag, was trouwens tijdens de wilde rit uit het zadel gewipt en met zijn edele delen verkeerd op het westernzadel neergekomen.
Na aankomst konden we niet geloven dat dit allemaal echt was gebeurd. Om bij te komen zijn we even gaan zitten. Ondertussen kwam er een woeste man binnen die vroeg naar diegene die zijn vrouw met een hersenschudding en twee gebroken ribben in de auto had gezet en haar zelf naar huis had laten rijden. Ze lag nu in het ziekenhuis.
We zijn maar vlug naar de auto gegaan voor we nog meer Wild West taferelen te zien kregen. Tijdens de terugweg was het heel stil in de auto, onze vrienden hebben nooit meer paardgereden...
Oorlog voeren of niet?
In veel oude volksverhalen vertelt men over bijzondere gaves van paarden. Soms gingen hele volkeren zelfs zo ver in hun bijgeloof dat ze er belangrijke beslissingen door lieten bepalen.
Zo kwam in 1124 een bisschop (Otto 1) in contact met een groep mensen die belangrijke beslissingen in hun leven lieten bepalen door een groot, vet, zwart paard. Deze mensen gingen zelfs zo ver dat de beslissing zoals oorlog voeren of thuis blijven door het paard werden bepaald.
Het paard hoefde het hele jaar door niet te werken omdat men het daar te heilig voor vond. Niemand mocht het berijden en het dier werd vol gestopt met eten.
Hoe werden de beslissingen genomen? Er werden negen lansen op een bepaalde afstand van elkaar op de grond gelegd. Een priester, die was aangewezen voor de verzorging en welzijn van het paard, liet het paard, na het volgens de voorschriften op te tomen, drie maal over de lansen heen en weer lopen. Als het paard dit deed zonder zich te verwonden aan de benen of zonder de lansen door elkaar te stoten werd dit als een positief teken gezien.
Zo werd besloten of ze die dag de buren een kopje kleiner gingen maken of dat ze een keertje gezellig thuis bleven bij vrouw en kinderen
De wintervacht.
Een van de paardenpraatjes die ik laatst in een oud boek las, gaat over het verliezen van de wintervacht van het paard. Er werd verteld dat wanneer een paard zijn winterharen vroeg verliest men rekening mag houden met een vroeg voorjaar. Terwijl het niet uitvallen van de wintervacht, zelfs met warme dagen in februari en maart, betekent dat er nog koude dagen aankomen.
Trouwens als je paard nu nog steeds met een wintervacht loopt, is er echt iets mis...
Paardenzweet om luizen te bestrijden, paardenhoef tegen puistjes?
Krijg je al jeuk?
Nog even ter informatie, de paardenpraat artikeltjes zijn niet op waarheid getoetst en worden in het magazine enkel gebruikt als leuke aanvulling. Jij mag zelf nagaan of ze waarheid bevatten of niet. Zo las ik laatst weer een leuke paardenpraat-tip uit vervlogen tijden.
Slapen onder een paardendeken van een bezweet paard is een middel tegen luizen en ander huidparasieten. De parasieten zouden volgens de schrijver van het artikel niet tegen de paardenlucht kunnen. De kamer met brandende paardenhoeven beroken zou hetzelfde effect hebben.
Dezelfde schrijver zegt dat een stuk paardenhoef in je zak dragen of om je hals dragen, je van je steenpuisten af helpt???
Ik denk dat we tegenwoordig raar zouden opkijken als de (dieren)arts ons zo'n medisch advies zou geven.
Wie weet krijgen we dadelijk nog een nieuwe rage en lopen onze tieners met een stuk paardenhoef rond de hals, in de hoop dat hun jeugdpuistjes dan weggaan...
Nageboorte
In sommige streken geloofde men vroeger dat, door de nageboorte van een merrie hoog op een stok te steken, het veulen later met het hoofd omhoog zou gaan lopen en mooie gangen zou krijgen.
Je mocht de nageboorte in geen geval in het water gooien want dan zou het veulen later verdrinken.
Men gebruikte stukjes gedroogde nageboorte voor het stelpen van wonden. Door zo'n stukje in een doosje bij je te dragen zou je op de paardenmarkt goede zaken doen...
Personificatie van paarden
Ik denk dat er maar weinig mensen zijn die niet met hun paard praten. De ene zal het bij een groet houden terwijl de andere zijn paard als echte vertrouwens'persoon' ziet met wie alle geheimen gedeeld worden. Voor de ene is het paard een statussymbool, voor de andere gewoon leuk om te hebben en voor sommigen zelfs een gelijkwaardig persoon. Er zijn mensen die enkel het minimaal noodzakelijke doen aan onderhoud en er zijn er die geen grenzen kennen.
Zelf hebben we in ons leven al heel wat stallen mogen bekijken. Dat kon gaan van de gewone alledaagse stallen tot stallen waar paarden zelfs centrale verwarming hadden met elk een eigen persoonlijke verzorger en noem maar op. Ik ga niet teveel in detail treden om niemand te kwetsen. Het is allemaal met goede bedoelingen en liefde voor het paard. Maar of het altijd goed is?
In het boek van Fik Meijer 'wagenrennen' las ik over Keizer Caligula die voor zijn lievelingspaard Incitatus wel heel ver ging. Het paard werd bewaakt door soldaten. Het paard kreeg een marmeren stal, een ivoren drinkbak, purperen dekkleden, parelkettingen en zelfs een eigen huis met bedienden. Er werden namens het paard gasten ontvangen. Het paard kreeg dan te eten uit een gouden voederbak en dronk uit gouden bekers. Keizer Caligula overwoog zelfs het paard tot Consul te benoemen.
Lucius Versus, de medekeizer van Marcus Aurelius had ook zo'n troetelpaard. Volucer (Vlieger) werd door hem vereerd. Hij zorgde persoonlijk voor het dagelijks menu van het paard en liet de stalknechten soms zelfs wijndruiven en noten op het menu van het paard zetten. In zijn paleis had Lucius een kristallen bokaal naar het paard genoemd en als hij op reis ging nam hij steeds een beeldje mee van het paard. Na zijn dood kreeg het paard een praalgraf boven op de Vaticaanse heuvel. Er zijn verschillende verhalen van Egyptenaren, Grieken en Romeinen die hun lievelingspaarden mee in hun graf lieten leggen.
Alexander de Grote gaf na de dood van zijn paard een stad de naam van zijn paard en verklaarde dat hij meer dan een beste vriend had verloren.
Het vermenselijken van paarden heeft ook een andere kant. In de middeleeuwen was er namelijk zelfs een strafrecht voor dieren. Een dier dat een mens gedood had kreeg daarvoor dezelfde straf als een moordenaar en werd opgehangen. Andere straffen waren stenigen, onthoofden, verbranding, levend begraven, verminkingen en verbanning. Het dier werd op dezelfde manier als een mens berecht. De beul die het vonnis uitvoerde kreeg zelfs dezelfde vergoeding als bij het vonnis van een mens.
Gelukkig nam na de middeleeuwen het aantal 'veroordeelde' paarden af. En kwam de meer 'onschuldige' personificatie van het paard meer naar voren. Zo verklaarde in 1782 het parlement van Toulouse het testament van een boer rechtsgeldig. De boer benoemde hierin zijn lievelingspaard tot enige erfgenaam. De toevoeging, volgens mij niet echt ideaal voor het paard, was dat na de dood van het paard de erfenis naar zijn neven zou gaan.
Toch kwamen de middeleeuwse gruwelpraktijken nog steeds voor en liet bijvoorbeeld Markies de Bacville van Frankrijk zijn paard, dat schopte en steigerde, ophangen en liet daarna zijn andere paarden langs het kadaver leiden. Hij sprak hun toe met vermanende woorden, in de hoop dat ze hierdoor beter zouden gehoorzamen.
De schrijver Lavengo bezoekt op een zekere dag een paardenmarkt. Plots ziet hij dat er een oud paard langskomt waarvoor de mensen groeten door hun hoofddekksel op te heffen. Als hij vraagt waarom dit gebeurt krijgt hij als antwoord: "Dit is Marshland Shales!" (één van de meest gevierde renpaarden in Engeland destijds).
Toen het Amerikaanse renpaard Man O'War stierf werd het gebalsemd en begraven. Meer dan 2000 personen woonden de plechtigheid bij en die dag werd er speciaal voor het paard een minuut stilte in acht genomen.
De schrijver Mr. Dr. Benno Stokvis schrijft in zijn boek (bron voorgaande tekst) 'van paarden en mensen'
Diep geworteld leeft in de mens, voor wie de mens het meest volmaakte eindproduct van de schepping is, de neiging de dieren, die hij liefheeft met menselijke hoedanigheden op te sieren.
Tot slot van dit verhaal een leuk mopje over de soldaat die bij zijn wachtmeester het volgende komt melden:
"Wachtmeester, ik wou even melden dat mijn paard, Colenbrander no. 90, een wond aan zijn linkerachterpoot heeft!" Waarop het antwoord is. "Een paard heeft benen, poten heb jij, idioot! Ga die wond verzorgen!"
Even later komt de soldaat hinkend terug en zegt. "Wachtmeester! Bij het verzorgen van de wond heeft het paard met zijn linkerachterbeen tegen mijn rechterpoot geschopt."
Aan de macht door een paard!
 Herodotos 484-425 (zie foto, man met laptop/wax tabletten) ook wel eens de vader van de geschiedenis genoemd omdat hij één van de eerste personen was die wetenschappelijk verslag deed van het verleden, schreef (Thalia-derde boek) een bijzonder verhaal. Het verhaal gaat over Perzische regeringsleiders die met elkaar tot de conclusie kwamen dat één heerser over hun gebied beter was dan opgesplitste heerschappij die er op dat ogenblik was. Na wat overleg gingen ze allemaal akkoord en ze stelden voor dat iemand van hen de leiding zou krijgen (daar ging het natuurlijk om). De enige voorwaarde voor deze nieuwe almachtige leider was dat hij moest regeren binnen de wetten van de Perzen.
Uiteindelijk bleven er zes heersers over die de taak op zich konden nemen. Ze besloten op een niet-alledaagse manier verkiezingen te houden. De zes mannen zouden samen, bij het opkomen van de zon, te paard door de voorstad rijden. Diegene wiens paard als eerste zou hinniken zou de heerschappij krijgen over het hele gebied.
Darius, één van de mannen die meedeed, vertelde het verhaal aan zijn wijze stalmeester Oebarus. Hij vroeg Oebarus of hij hem kom helpen. Oebarus nam een van de 'lievelings'merries van Darius' paard en bracht haar naar de voorstad, naar een plaats waar de zes mannen te paard zouden langskomen. Hij bond de merrie daar vast en kwam wat later terug met de hengst van Darius. Oebarus liet de hengst eerst een paar keer om de merrie heen lopen en liet hem wat later toe haar te dekken.
De volgende morgen bij het opkomen van de zon kwamen de mannen elkaar, te paard, tegemoet en reden samen door de voorstad. Toen ze bijna voorbij de plaats kwamen waar de merrie had gestaan liep het paard van Darius naar voren en begon te hinniken, in de hoop de merrie weer te zien natuurlijk.
Om het verhaal nog wat aan te dikken (daar was de schrijver Herodotos goed in) schreef hij dat het tegelijkertijd bliksemde en donderde toen het paard hinnikte. Hierna knielden de anderen voor Darius neer als eerbetoon voor hun nieuwe leider.
Later, toen hij het allemaal voor het zeggen had, liet Darius een beeld maken van een paard met ruiter en schreef daaronder, 'Darius heeft door de voortreffelijkheid van zijn paard en van Oebarus zijn stalmeester, de heerschappij over de Perzen verworven.'
bron reportret.info
Paarden goed voor de gezondheid
In het boek (tweede druk 1974, niet meer verkrijgbaar) 'Over paarden en mensen' gebruikt Mr. Dr. Benno Stokvis een citaat van een Duits medicus. Namelijk de volgende 'Der Einflusz des Reitsports auf das innere Wesen des Menschen ist ein gewaltiger.'(De ruitersport heeft een geweldige invloed op het innerlijk wezen van de mens).
Dr. Benno schrijft verder dat hij de indruk heeft dat er weinig wetenschappelijk onderzoek naar gedaan is. Hij is ervan overtuigd dat voor bepaalde lichtere vormen van ontspanning, reactieve depressie, apathie, angsthysterie, neurasthenie, dwangneurosen en in het algemeen neurotische afwijkingen ontstaan uit minderwaardigheidscomplexen, oordeelkundig toegepast paardrijden een doelmatige therapie zou kunnen blijken.
Hij schrijft verder: Indien ik één van de voornaamste grondbeginselen in de huidige psychiatrie begrepen heb, gaat het in vele gevallen erom de zieke af te leiden van het bij voortduring zich verdiepen in eigen zielsconflicten, zijn denken te richten op wat daarbuiten ligt. Het paardrijden doet dit bij uitstek. Geen andere sport absorbeert in die mate het ganse wezen van de mens, vraagt zulk een absolute concentratie en terzijdestelling van alle nevendenken.
Na een uur rijden, óók na een uur manege-rijden, stijgt de ruiter af, bevrijd van zorgen, verjongd, vernieuwd van geest. Paardrijden heeft een geestzuiverende werking, het bewerkstelligt een innerlijke regeneratie die de weg weer opent tot zelfvertrouwen, levensblijheid en levensmoed.
Paardrijden brengt de ruiter onherroepelijk in contact met de nuchtere werkelijkheid, met een sterk en gezond dier, normaal bliksemsnel reagerend op elke prikkel. De werkelijkheid, waarin geen plaats is voor fantaseren en wegdromen, omvat de zieke in een ijzeren greep. De volkomen ontrukking van de lijder aan zijn gedachtenwereld kan niet anders dan in hoge mate heilzaam zijn.
Dat paarden een positieve invloed hebben op mensen is ondertussen geen 'paarden'praatje meer maar echt een wetenschappelijk erkend feit. Naast de ontspanning worden paarden gebruikt als succesvol therapeutisch hulpmiddel op allerlei gebied.
Mocht dat dan niet?
Een oom vertelde me laatst over een kennis van hem. Deze man was helemaal paardengek en had een paar paarden in zijn bezit. Eén van zijn lievelingspaarden was een goedgekeurde dekhengst die hij met veel moeite en geld uiteindelijk in zijn beztit had gekregen. Na zijn drukke baan ging hij elke dag een rondje door het bos rijden op dit paard. Het waren twee goede maatjes geworden.
Wegens omstandigheden moest hij ineens naar Amerika verhuizen en kon zijn paarden niet meenemen en besloot ze te verkopen. De man kon het niet over zijn hart verkrijgen de hengst te verkopen en gaf het weg aan goede vrienden, hun dochter was namelijk helemaal gek op paarden en zou de hengst zeker goed verzorgen.
Toen de man na een paar maanden terug kwam uit Amerika bracht hij meteen een bezoekje aan zijn lievelingspaard en zijn nieuwe gelukkige baasje.
Terwijl ze naar de stal liepen vroeg hij hoe het de laatste tijd gegaan was. "Goed," werd hem verteld. "De hengst was in het begin wel onstuimig en ons dochtertje was er wat bang van. Maar nu is hij heel rustig en kunnen ze het goed met elkaar vinden."
"Zo!" zei de vorige eigenaar, "dan hebben jullie flink getraind zeker?" "Ja, en we hebben de raad opgevolgd van vrienden en hem laten castreren, nu is hij een stuk rustiger..."
Romeinse keizers en hun paarden
Dat een Romeinse keizer zijn liefde voor het paard bewees door de stallen schoon te maken en ze persoonlijk te verzorgen is niet waarschijnlijk. Toch bllijkt uit de geschiedenis dat er bij verschillende keizers duidelijk een passie was voor paarden.
Zo bleek Julius Ceasar een heel goede ruiter te zijn. Al van jongs af aan reed hij in volle galop door de straten en kon hij met loshangende teugels en de handen op de rug het paard onder controle houden. Toen Julius Ceasar wat ouder werd, kwam het regelmatig voor dat hij niet eens van zijn paard af kwam en vanaf zijn paard zijn secretaris dicteerde.
Oefeningen te paard waren in het oude Rome een deel van de opvoeding van alle jonge mannen. Iemand die niet kon paardrijden werd vergeleken met iemand die niet kon lezen en schrijven.
Keizer Augustus en Hadrianus lieten zelfs praalgraven maken voor hun gestorven lievelingspaarden.
Het paard Incitatus van keizer Caligula had zelfs eigen bediendes en een huis waar namens het paard gasten werden ontvangen en feesten werden gehouden.
Keizer Nero liet zijn paarden met zilver beslaan.
Keizer Commodus ging dan weer een stapje verder door de hoeven van zijn paarden te laten vergulden.
Op een plein in Rome staat er een ruiterstandbeeld van Marcus Aurelius die de bijnaam Philosophus (paardenvriend) had.
De Romeinen hadden wetten en decreten waarin bevolen werd dat paarden goed behandeld moesten worden en dat slaan met stokken en dergelijke verboden was. De geschiedenis van de Romeinen kennende kon je maar beter goed voor je paard zorgen...
Hieronder nog meer paardenpraatjes uit onze Paardentips Magazine:
Heb jij een idee, verhaal, tip, gedicht, paardenpraat,...?
Stuur het ons (via knop
contact hier boven) op en wie weet komt het in een van de volgende Paardentips te staan en misschien later op deze site.
|